NewJeans: Οι αποκαλύψεις για τα εξαντλητικά συμβόλαια και τη χρήση των φωνών τους από την τεχνητή νοημοσύνη
Τα παρασκήνια της K-pop και οι συνθήκες κάτω από τις οποίες ξεκίνησαν την καριέρα τους οι NewJeans έρχονται ξανά στο προσκήνιο, μέσα από μια αποκαλυπτική έρευνα των New York Times. Τα συμβόλαια που υπέγραψαν τα πέντε μέλη του συγκροτήματος όταν ήταν ακόμη ανήλικα περιλαμβάνουν αυστηρούς περιορισμούς, προβλέψεις που αφορούν την προσωπική τους ζωή, αλλά και όρους για τη μελλοντική αξιοποίηση των ψηφιακών εκδοχών της φωνής τους μέσω τεχνητής νοημοσύνης.
Η υπόθεση αναδεικνύει τις πιέσεις που μπορεί να αντιμετωπίζουν νεαροί καλλιτέχνες στη νοτιοκορεατική μουσική βιομηχανία, αλλά και τη δύσκολη σχέση ανάμεσα στην καλλιτεχνική ελευθερία και τον έλεγχο των μεγάλων δισκογραφικών εταιρειών.
Οι NewJeans, ένα από τα πιο επιτυχημένα γυναικεία συγκροτήματα της K-pop των τελευταίων ετών, βρέθηκαν σε παρατεταμένη αντιπαράθεση με την ADOR, θυγατρική της HYBE. Η διαμάχη εξελίχθηκε σε δικαστική υπόθεση, με τα μέλη να αμφισβητούν τη διαχείριση της καριέρας τους και να καταγγέλλουν περιστατικά κακομεταχείρισης και αμέλειας.
Σύμφωνα με τα έγγραφα που εξέτασαν οι New York Times, οι Danielle Marsh, Minji Kim, Hanni Pham, Haerin Kang και Hyein Lee υπέγραψαν τις αποκλειστικές συμφωνίες τους σε ηλικία μόλις 14 έως 17 ετών. Η Hyein, το νεότερο μέλος, είχε ξεκινήσει την απαιτητική εκπαίδευση για την είσοδό της στη μουσική βιομηχανία ήδη από τα 12 της χρόνια.
Στη Νότια Κορέα υπάρχει ένα κυβερνητικά εγκεκριμένο πρότυπο συμβολαίου, το οποίο έχει σχεδιαστεί για να προστατεύει τους ανήλικους καλλιτέχνες από την εκμετάλλευση και τις υπερβολικές επαγγελματικές απαιτήσεις. Ωστόσο, σύμφωνα με την έρευνα, η ADOR αφαίρεσε από τις συμφωνίες των NewJeans σημαντικές προβλέψεις που διασφάλιζαν το δικαίωμα στην εκπαίδευση, τη σωματική και ψυχική υγεία, καθώς και την προστασία από την υπερβολική έκθεση σε επαγγελματικές δραστηριότητες.
Τον Ιανουάριο του 2022, όταν η μητέρα ενός από τα μέλη ζήτησε να γίνουν αλλαγές στο προσχέδιο της συμφωνίας, η απάντηση της εταιρείας ήταν ιδιαίτερα αυστηρή.
«Αν δεν συμφωνείτε με το τρέχον προσχέδιο του συμβολαίου, συμπεριλαμβανομένων των παραπάνω σημείων, ίσως είναι καλύτερο να επανεξετάσετε το ίδιο το συμβόλαιο», ανέφερε σε ηλεκτρονικό μήνυμα ο αντιπρόεδρος της ADOR.
Οι οικογένειες βρέθηκαν έτσι μπροστά σε ένα δύσκολο δίλημμα, καθώς η αποδοχή των όρων αποτελούσε ουσιαστικά προϋπόθεση για τη συνέχιση της επαγγελματικής πορείας των κοριτσιών. Η καθημερινότητά τους χαρακτηριζόταν από εξαντλητικά ωράρια, με τέσσερα από τα πέντε μέλη να διακόπτουν τη σχολική τους φοίτηση προκειμένου να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις της εταιρείας. Οι πρόβες συχνά ολοκληρώνονταν στις δύο τα ξημερώματα, ενώ τα διαλείμματα δεν ενθαρρύνονταν.
Οι περιορισμοί δεν σταματούσαν στις επαγγελματικές τους υποχρεώσεις. Στα συμβόλαια περιλαμβάνονταν όροι που απαγόρευαν την «ανειλικρινή στάση» και τις «ακατάλληλες ερωτικές σχέσεις», ενώ υπήρχαν προβλέψεις που περιόριζαν ακόμη και τις δημόσιες αναφορές σε «αληθινά ή ψευδή γεγονότα» που θα μπορούσαν να πλήξουν τη φήμη της εταιρείας. Επιπλέον, οι νεαρές τραγουδίστριες αναλάμβαναν σημαντικό μέρος των εξόδων για αισθητικές επεμβάσεις, μια πρακτική που εξακολουθεί να προκαλεί συζητήσεις στον χώρο της K-pop.
Η τεχνητή νοημοσύνη και το δικαίωμα χρήσης της φωνής τους
Μία από τις πιο ιδιαίτερες πτυχές των συμφωνιών αφορά την τεχνητή νοημοσύνη και τη μελλοντική αξιοποίηση της ταυτότητας των καλλιτεχνών. Ενώ το κυβερνητικό πρότυπο προβλέπει την επιστροφή των δικαιωμάτων χρήσης του ονόματος, της εικόνας και της φωνής στον δημιουργό μετά τη λήξη της συνεργασίας, οι συμβάσεις των NewJeans φέρονται να παρέχουν στην ADOR τη δυνατότητα να χρησιμοποιεί ψηφιακές αναπαραστάσεις των φωνών τους χωρίς χρονικό περιορισμό.
Στην πράξη, αυτό θα μπορούσε να επιτρέψει στην εταιρεία να δημιουργεί ψηφιακές εκδοχές των φωνών τους, αλλά και εφαρμογές συνομιλίας που θα τις αξιοποιούν, ακόμη και μετά το 2029, όταν προβλέπεται να ολοκληρωθούν οι συμβατικές δεσμεύσεις τους. Παρότι οι συμφωνίες περιλαμβάνουν πρόβλεψη οικονομικής αποζημίωσης, το ζήτημα που αναδεικνύεται είναι η περιορισμένη δυνατότητα των ίδιων των καλλιτεχνών να ελέγχουν τον τρόπο με τον οποίο χρησιμοποιείται η φωνή τους.
Ο δικηγόρος Jong-eon Roh χαρακτήρισε τις συγκεκριμένες συμφωνίες «ασυνήθιστα επιθετικές», επισημαίνοντας ότι περιορίζουν την ελευθερία των καλλιτεχνών σε βαθμό που δεν συναντάται συχνά στις μεγάλες δισκογραφικές εταιρείες.
Η δικαστική διαμάχη με την ADOR και η υπόθεση της Danielle Marsh
Η σύγκρουση ανάμεσα στις NewJeans και την εταιρεία τους κορυφώθηκε το 2024, όταν η Hanni Pham εμφανίστηκε ενώπιον του κοινοβουλίου της Νότιας Κορέας, καταγγέλλοντας περιστατικά κακομεταχείρισης και χειραγώγησης από τη διοίκηση.
Στη συνέχεια, τα μέλη επιχείρησαν να τερματίσουν τη συνεργασία τους με την ADOR, χρησιμοποιώντας προσωρινά το όνομα NJZ για μια εμφάνισή τους στο Χονγκ Κονγκ. Ωστόσο, η δικαστική απόφαση στη Σεούλ έκρινε ότι οι υπάρχουσες συμβάσεις εξακολουθούν να ισχύουν.
Από την πλευρά της, η ADOR είχε ξεκαθαρίσει τη θέση της μέσα από επίσημη ανακοίνωση, υποστηρίζοντας ότι η απώλεια εμπιστοσύνης δεν αρκεί για τη μονομερή διακοπή μιας συμβατικής συμφωνίας.
«Ένας μονομερής ισχυρισμός ότι η εμπιστοσύνη έχει χαθεί δεν αποτελεί έγκυρο λόγο για τη λύση ενός συμβολαίου», ανέφερε χαρακτηριστικά η εταιρεία.
Η δικαστική αντιπαράθεση είχε σοβαρές συνέπειες και για την Danielle Marsh, η οποία απομακρύνθηκε από το συγκρότημα και βρέθηκε αντιμέτωπη με αγωγές που αφορούν ποσά εκατομμυρίων δολαρίων. Συγκεκριμένα, η εταιρεία διεκδικεί από την ίδια, την οικογένειά της και τον παραγωγό της αποζημίωση που αγγίζει τα 30 εκατομμύρια δολάρια, επικαλούμενη άρνηση εκπλήρωσης επαγγελματικών υποχρεώσεων και μη εξουσιοδοτημένες φωτογραφήσεις.
Ο δικηγόρος της, Jung Jong-chae, περιέγραψε με ιδιαίτερα αιχμηρό τρόπο την κατάσταση:
«Αν προσπαθήσεις να ξεφύγεις από τον έλεγχο της HYBE, αυτό είναι το τίμημα που θα πληρώσεις», δήλωσε.
Η HYBE, από την πλευρά της, απορρίπτει τις αιτιάσεις περί παραβίασης των δικαιωμάτων των ανήλικων καλλιτεχνών, υποστηρίζοντας ότι λειτουργεί σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία και ότι οι συμβάσεις διαμορφώθηκαν μέσα από καλόπιστες διαπραγματεύσεις.
«Δεν συνιστούμε καν αισθητικές επεμβάσεις ή διαδικασίες ενάντια στις επιθυμίες ενός ατόμου», ανέφερε εκπρόσωπος της εταιρείας.
Από την παγκόσμια επιτυχία στη δικαστική περιπέτεια
Οι NewJeans έκαναν το ντεμπούτο τους το 2022 με το τραγούδι «Attention» και πολύ γρήγορα εξελίχθηκαν σε ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα ονόματα της νέας γενιάς της K-pop. Επιτυχίες όπως τα «Hype Boy», «OMG» και «Super Shy» απέκτησαν διεθνή απήχηση, ενώ το συγκρότημα κατάφερε να φτάσει και στην κορυφή των charts του Billboard.
Σήμερα, η υπόθεσή τους εξακολουθεί να απασχολεί τη μουσική βιομηχανία, καθώς τρία μέλη έχουν επιστρέψει στην ADOR, ενώ οι εξελίξεις γύρω από τη Danielle και τη συμμετοχή της στο συγκρότημα παραμένουν στο επίκεντρο.
Οι αποκαλύψεις των New York Times επαναφέρουν στο προσκήνιο τη συζήτηση για τα δικαιώματα των νεαρών καλλιτεχνών, τις συνθήκες εργασίας στη βιομηχανία της K-pop και τα όρια της εταιρικής εκμετάλλευσης. Παράλληλα, η πρόβλεψη για τη χρήση ψηφιακών εκδοχών της φωνής τους ανοίγει ένα ακόμη σημαντικό ζήτημα σχετικά με την προστασία της καλλιτεχνικής ταυτότητας στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης.
Πίσω από τη διεθνή επιτυχία και την εικόνα της άψογης pop παραγωγής, η ιστορία των NewJeans αναδεικνύει το τίμημα που μπορεί να κληθούν να πληρώσουν νεαροί καλλιτέχνες για να αποκτήσουν μια θέση στη μουσική βιομηχανία.